Porady eksperta

Casio PX-5S – stage piano

Bez nazwy-3

Dodano: 2014-03-25

Różnorodność kolorystyczna biało- -niebiesko-czarnej obudowy nowego instrumentu Casio może obrazować szeroki wachlarz funkcji, które w nim znajdziemy. Casio Privia Pro PX-5S – bo tak brzmi jego pełna nazwa – dzięki zastosowanym technologiom ma umożliwić w pełni konfigurowalne, wcześniej zaplanowane czy wykonywane w czasie rzeczywistym działania sceniczne, przywoływane jednym ruchem dłoni. Ten premierowy model pokazany na zimowych targach NAMM może być już uważany za najbardziej zaawansowane stage piano w rodzinie Casio.

Co wyróżnia Casio Privia Pro PX-5S spośród innych instrumentów typu stage piano? PX-5S to 88-klawiszowe pianino sceniczne, zamknięte w plastikowej obudowie o trzech różnych kolorach – większość jest biała, część czarna, a pewne elementy przybierają niebieskie odcienie. Jego przewagą nad innymi pianinami scenicznymi jest to, że PX-5S może być zasilany na dwa sposoby – standardowo, poprzez zewnętrzny zasilacz oraz za pomocą baterii (8 sztuk R6). To dość niespotykane rozwiązanie, jeżeli chodzi o instrumenty typu stage piano, jednak do nie do końca pozbawione sensu, gdyż przy braku prądu można grać na słuchawkach lub też zaopatrzyć się w małe nagłośnieniowe combo, również na baterie. Taki sposób zasilania, według obliczeń producenta, pozwoli nam na 3 godziny używania instrumentu, zatem ani dużo, ani mało. Warto zauważyć, że PX-5S wykracza poza ramy instrumentu edukacyjnego (nie ma wbudowanego nagłośnienia bądź podpórki pod nuty), do których to funkcji w wielu przypadkach przyzwyczaił nas producent. To jedna z najbardziej zaawansowanych technologicznie konstrukcji Casio, którą z łatwością można wykorzystać zarówno jako moduł brzmieniowy, jak i klawiaturę sterującą MIDI.

PX-5S ma wbudowany moduł brzmieniowy AiR (Acoustic and Intelligent Resonator), opatentowany przez firmę Casio i dostosowany specjalnie dla potrzeb modeli Privia. Ponadto ważną rolę odgrywa tu system Hex Layer, który pozwala na układanie sześciu różnych brzmień w osobno sterowalnych warstwach. Instrument można zaliczyć do łatwych w transporcie, gdyż jego waga wynosi tylko 11,1 kg, a rozmiar nie wykracza poza standardowe gabaryty typowych pianin scenicznych. W kwestii wykonania samego instrumentu nie należy doszukiwać się jakiś błędów czy potknięć konstruktorów. Wszystko idealnie znajduje się na swoim miejscu, przyciski dobrze reagują na uderzenie, poszczególne opisy na obu panelach są dobrze widoczne, a opór stawiany przez suwaki i potencjometry wydaje się całkiem odpowiedni. Do zakupionego instrumentu dołączono instrukcję obsługi w kilku językach, zewnętrzny zasilacz oraz pedał sustain SP-3.

IMG_7963

Klawiatura

Casio PX-5S wyposażone zostało w klawiaturę dynamiczną Tri-Sensor Scaled Hammer Action II, z którą miałem już styczność podczas testu instrumentu Casio PX-350M i swojego zdania o niej nie zmieniam. Klawiatura jest stosunkowo przyjemna w trakcie grania, a do tego zbudowana w sposób mający odzwierciedlać naturalny mechanizm fortepianu, np. siła potrzebna do wyzwolenia najwyższych dźwięków oktaw instrumentu jest mniejsza niż do naciśnięcia tych w obrębie oktawy subkontry czy kontry. Materiał stworzony do wykonania klawiatury jest nieco chropowaty, przez co zapobiega on nadmiernemu ślizganiu się palców na klawiszach. Całość mechanizmu wygląda estetycznie i jest dobrze osadzona w obudowie instrumentu. Jednak niuans, do którego można mieć zastrzeżenia, a który powtarza się w obu testowanych przez mnie modelach Privia, to minimalne przesuwanie się niektórych klawiszów w poziomie, przez co nie ma stałej, jednakowej odległości (szczeliny) pomiędzy wszystkimi klawiszami.

Gra na Tri-Sensor Scaled Hammer Action II jest wygodna – nie jest to ani za ciężki, ani za delikatny mechanizm. Klawiatura ma trzystopniową czułość na siłę uderzenia (light, medium, hard). Estetyczne walory podnosi niebieskie materiałowe wykończenie górnej części klawiatury. Krótko mówiąc, na klawiaturze Tri- -Sensor Scaled Hammer Action II będziemy w stanie na pewno ugrać wiele rzeczy z zadowalającym nas rezultatem.

Panel sterowania

Panel przedni został podzielony na kilka podgrup, w których znajdziemy wiele przycisków, suwaków, 45 potencjometrów czy gniazd. Z lewej strony umieszczono standardowe koła pitch bender i modulation. Obok znajdziemy cztery pokrętła standardowo spełniające funkcję korektora parametrycznego oraz służące do poruszaniu się po menu urządzenia. Poniżej umiejscowiono sześć suwaków odpowiadających za różne funkcje w zależności od użytych barw (np. dodawanie efektów, rezonansu dla fortepianów, czasu ataku, opcji Cut Off dla barw syntezatorowych, dodawanie przesteru i zmiana symulacji wzmacniacza dla pianin elektrycznych czy głośność poszczególnych składowych warstw danej złożonej barwy). Każdemu z powyższych kontrolerów (oprócz pitch bendera) możemy przypisać dowolną funkcję i zapisać ją za pomocą dedykowanego oprogramowania PX-5S Casio Data Editor, które można ściągnąć ze strony producenta.

Kolejną sekcję rozpoczyna przycisk POWER z zabezpieczeniem przypadkowego wyłączenia (należy go dłużej przytrzymać) i potencjometr VOLUME, odpowiadający za poziom głośności na wyjściu liniowym stereo oraz wyjściach słuchawkowych. Dalej napotkamy parę przycisków, z których pierwszy daje dostęp do ustawień systemowych, a drugi aktywuje arpeggio dla wybranych przez użytkownika brzmień. Możemy użyć do czterech niezależnych, w pełni programowalnych arpeggiatorów. Ponadto producent umieścił w pamięci PX-5S specjalnie przygotowane przebiegi arpeggio, których nagrane przykłady zamieszczamy na dołączonej do magazynu płycie DVD.

Sekcja Tone daje dostęp do 8 podgrup: Acoustic Piano (20 fabrycznych, 20 użytkownika), Electric Piano (30/20), Organ (30/20), Strings/Brass (70/20), Guitar/Bass (40/20), Synth/V

IMG_7957

arious (80/50), Drum Sets (20/20) i Hex Layer (50/50). Instrument obsługuje maksymalnie aż 256 głosów polifonii. Producent zapewnia, że silnik brzmieniowy AiR został tak skonfigurowany, że oprócz próbek brzmieniowych konkretnych barw dodano też próbki fazy wybrzmiewania (zapewne chodzi tu o barwy fortepianów) oraz emulacje wzmacniaczy (barwy pianin elektrycznych) dla lepszego oddania realizmu i autentyczności brzmienia.

Z sekcją Tone związana jest kolejna – Stage Setting – która pozwala na zapis 10 banków brzmień (w każdym banku po 10 barw), dla szybkiego przywoływania np. podczas koncertu. Gdy chcemy przywołać konkretny bank, musimy uprzednio nacisnąć klawisz BANK i wybrać go spośród cyfr 0-9. Jeżeli interesuje nas wybór danego presetu, wystarczy tylko wcisnąć odpowiednią cyfrę z zakresu 0-9. Każde brzmienie może być edytowane i nazwane w sposób wynikający z naszych potrzeb (klawisz EDIT). Próbki brzmień z kilku banków sekcji Stage Setting zamieszczamy na DVD.

Po lewej stronie od wyświetlacza znajdziemy przyciski z sekcji Effect i Song. Przycisk DSP w sekcji Effect pozwala włączyć na szynie wewnętrznej takie efekty jak np. Equalizer, Compressor, Limiter, Enhancer, Early Reflection, Phaser, Chorus, Flanger, Tremolo, Auto Pan, Rotary, Drive Rotary, Wah, Distortion, Pitch Shifter, Ring Modulator i Delay i Piano Effect). Przycisk SYSTEM aktywuje efekty systemowe (Chorus, Delay, Reverb, String Resonance i Damper Resonance), a MASTER efekty na sumie (Compressor i Equa lizer). Znajdujące się poniżej przyciski sekcji Song obsługują funkcje napędu (przewijanie i pauza). Przycisk PHRASE aktywuje sekwencer frazy z możliwością zapisu nawet 1.000 sekwencji, które potem możemy wykorzystać podczas gry. Przy ich nagrywaniu możemy określić stopień kwantyzacji zagranych nut oraz liczbę taktów zapisywanej frazy. Warto zauważyć, że dla każdego przykładu odtwarzanej frazy możemy użyć dowolnego brzmienia oraz określić sposób odtwarzania (pojedynczy lub zapętlony). PX-5S ma też 100 oryginalnie wgranych fraz, których próbki znajdziecie na naszej redakcyjnej płycie DVD. Przyciskiem uruchamiającym i zatrzymującym wszystkie przebiegi oraz utwory jest START/STOP z dwiema diodami, które sygnalizują pracę metronomu. Przycisk RECORD z niebieską diodą LED wskazuje nam aktywną opcję nagrania. Możemy też zmienić tempo lub nabić je za pomocą funkcji TAP. Obok znajdziemy przyciski +/– działające dla takich stref jak TEMPO, ZONE (dostępne są 4 autonomiczne strefy, które można łączyć), PART, STEP czy TRACK. Obowiązującymi jednak dla głównych menu PX-5S są klawisze +/– znajdujące się po prawej stronie panelu przedniego, działające także jako YES/NO dla zatwierdzania poszczególnych komend. Obok nich znajduje się jeszcze klawisz NUM KEY, którego aktywacja powoduje, że klawisze sekcji Stage Setting zamieniają się w klawiaturę numeryczną dla ręcznego wpisywania, np. numeru danej barwy. Warto wspomnieć, że dolne klawisze sekcji Stage Setting spełniają również rolę czterech kursorów oraz przycisków Exit i Enter.

Przycisk AUDIO RECORDER ściśle związany jest ze znajdującym się obok portem USB. Pozwala on na zapis i odtwarzanie do 100 utworów (ok. 25 min/utwór w formacie 44,1 kHz stereo WAV). Obsługiwane są też pliki SMF.

Na końcu panelu przedniego, pod czarną, odkręcaną pokrywką, znajdziemy miejsce na umieszczenie zasilania bateryjnego w postaci 8 paluszków R6. Natomiast górna część pokryta jest gumowym materiałem, na który możemy położyć zewnętrzny odtwarzacz, podłączony do wejścia AUDIO IN.

Można odnieść wrażenie, że przedni panel został zaprojektowany w nieco chaotyczny sposób. Liczba opcji, które obsługiwane są przez te same klawisze, jest bardzo duża, a rozdzielenie ich na kilka osobnych grup czasem sprawia wrażenie, że nie do końca wiadomo, gdzie wcisnąć, aby coś zmienić – przynajmniej na początkowym etapie obsługi. Monochromatyczny wyświetlacz na środku panelu wydaje się być zbyt mały dla ogarnięcia tylu dostępnych opcji i edycji. Jednak po pewnym czasie okazuje się, że PX-5S daje nam duże możliwości edycyjne każdej strefy, warstwy, frazy, przebiegu arpeggiatora itp.

Edytor

Screenshot_1

 

Casio Data Editor for PX-5S to dostępne dla komputerów Windows i Mac oprogramowanie pozwalające na szybkie i wygodne zmiany każdego programowalnego parametru w instrumencie. Okno programu podzielone jest

na kilka zakładek, wśród których możemy znaleźć: Parameter Edit (dla zmiany ustawień brzmieniowych i edycji działań poszczególnych kontrolerów), Transfer (dla eksportowania i importowania zapisanych w pamięci
instrumentu lub na dysku komputera własnych ustawień czy utworów), Phrase Convert (konwersja z MIDI Data Files na Phrase Data Files), Package Edit (edycja zasobów), Package Transfer (transfer danych do instrumentu) i Preference (główne ustawienia).

W zakładce Parameter Edit mamy dostęp do ustawień Stage Setting (Zone – ustawienie każdej z czterech stref, Common – przypisanie poszczególnych działań do wybranych kontrolerów, System – ustawienia efektów Chorus, Reverb i Delay, Master – ustawienia EQ i kompresora). Kolejne cztery zakładki to TONE Z1-4 (wybór barw poszczególnej strefy i podstawowe ustawienia, wybór efektu procesora DSP, ustawienia LFO). Znajdziemy tu też 16-kanałowy Mixer dla każdej partii oraz grupę ustawień System Setting. Dzięki edytorowi możemy szybko i komfortowo zrobić to, co na malutkim ekranie instrumentu zajęłoby nam o wiele więcej czasu.

Przyłącza

Z tyłu znajdziemy port USB do połączenia instrumentu z komputerem. Dwa wejścia TRS służą do podłączenia pedałów – DAMPER/PEDAL1 i PEDAL2 mogą odpowiadać za standardowe funkcje pianina lub za obsługę dowolnych innych przypisanych za pomocą edytora w komputerze. Mamy też standardowe porty MIDI OUT/THRU oraz IN, parę wyjść LINE OUT i parę wejść LINE IN – w obu przypadkach na złączach TRS 6,3 mm. Dodatkowo PX-5S ma również wejście AUDIO IN na złączu TRS 3,5 mm. Producent przewidział również dwa wyjścia słuchawkowe TRS 6,3 mm. Ostatnim gniazdem na panelu tylnym instrumentu jest złącze dla zasilacza zewnętrznego.

Podsumowanie

Firma Casio wpadła na pomysł stworzenia scenicznej hybrydy, która po uprzednim skrupulatnym przygotowaniu będzie w pełni pomocna podczas występu. Dobrze zaplanowane Stage Setting czy arpeggia na pewno nadadzą naszemu występowi dodatkowego muzycznego kolorytu. Funkcja sekwencera frazy jest również bardzo ciekawym rozwiązaniem, które może dać wiele możliwości na scenie. Klawiatura Tri-Sensor Scaled Hammer Action II jest jedną z lepszych klawiatur, w które Casio wyposaża swoje produkty. Brzmienia natomiast dzielą się na dwie grupy: takie, których da się słuchać i powinno używać, i te, których używać się nie powinno. Na uwagę zasługuje na pewno system Hex Layer, który pozwala na stosowanie bardzo ciekawych rozwiązań brzmieniowych. Pomysł na zasilanie stage piano przez 8 paluszków R6 jest dyskusyjny, co nie znaczy, że pozbawiony sensu. Na pewno znajdą się zwolennicy takiego zastosowania, niekoniecznie na scenie.

Atutem jest fakt, że sama konstrukcja nie jest zbyt ciężka, jak to zazwyczaj ma miejsce w przypadku cyfrowych pianin scenicznych – znane są nam wszystkim konstrukcje o wadze powyżej 20 kg. Możliwości szybkich zmian i modulacji brzmienia w czasie rzeczywistym za pomocą pokręteł i suwaków to również niewątpliwie duży plus tego stage piano i klawiatury sterującej MIDI. Możemy jednym, precyzyjnym ruchem bardzo szybko całkowicie zmienić aktualnie używane brzmienie, np. dodać składowe harmoniczne w barwie organów Hammonda, zmienić emulację wzmacniacza dla elektrycznych pianin, ustawić nowe proporcje pomiędzy głośnością instrumentów w 6-warstwowej barwie Hex Layer (kilkanaście przykładów szybkich zmian brzmienia podczas grania oryginalną barwą i jej modulacją znajdziemy na płycie DVD wśród próbek brzmień poszczególnych banków Stage Setting). Można tylko zastanawiać się, jak długo wszystkie kontrolery będą zachowywać się nienagannie pod względem mechanicznym (odpowiedni opór i działanie). W dodatku liczba zastosowanych w tym instrumencie konfiguracji i opcji często przekracza typowy sposób ich wykorzystania. Na szczęście na ratunek tym, którzy zabłądzą w zagmatwanym menu samego PX-5S, przychodzi komputerowy edytor, który szybko rozwiązuje wszystkie nasze problemy z edycją poszczególnych ustawień. Zatem krótko mówiąc, jeżeli ktoś lubi szukać, dopieszczać, klikać, przekręcać i przesuwać, to na pewno Casio PX-5S przypadnie mu do gustu. A może jeszcze komuś? EiS

Zachowano oryginalną pisownię

POWRÓT DO POPRZEDNIEJ STRONY